Φόρτωση ...

ΣΤΗΘΑΓΧΗ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΛΑΡΙΣΑΣ
ΣΧΟΛΗ: Σ.Ε.Υ.Π
ΤΜΗΜΑ: ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΜΑΘΗΜΑ: ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΙΙ

ΘΕΜΑ: ΣΤΗΘΑΓΧΗ

ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΚΥΠΑΡΙΣΗ ΓΕΩΡΓΙΑ

ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΦΥΔΑΝΙΔΟΥ ΖΟΥΜΠΟΥΛΙΑ

ΛΑΡΙΣΑ 2008

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

1.ΟΡΙΣΜΟΣ ΣΤΗΘΑΓΧΗΣ
2.ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΓΝΩΡΙΣΜΑΤΑ ΣΤΗΘΑΓΧΗΣ
3.ΤΙ ΝΙΩΘΕΙ ΚΑΝΕΙΣ ΟΤΑΝ ΕΧΕΙ ΣΤΗΘΑΓΧΗ;
4.ΤΙ ΠΡΟΚΑΛΕΙ ΤΗ ΣΤΗΘΑΓΧΗ;
5.ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ ΣΤΗΘΑΓΧΗΣ
6.ΜΟΡΦΕΣ ΣΤΗΘΑΓΧΗΣ
7.ΔΙΑΓΝΩΣΗ
8.ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΑΡΡΩΣΤΟΥ
9.ΣΚΟΠΟΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ
10.ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ
11.ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΤΗΘΑΓΧΗΣ
12.ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ


1.ΟΡΙΣΜΟΣ ΣΤΗΘΑΓΧΗΣ

Η στηθάγχη είναι ένα δυσάρεστο αίσθημα πόνου στο στήθος που οφείλεται σε ανεπαρκή εφοδιασμό του καρδιακού μυός με αίμα. Ένα απλό επεισόδιο στηθάγχης δεν είναι αρκετό να προκαλέσει μόνιμη βλάβη στο μυοκάρδιο. (1)


2.ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΓΝΩΡΙΣΜΑΤΑ ΣΤΗΘΑΓΧΗΣ

Η στηθάγχη έχει τέσσερα χαρακτηριστικά κλινικά γνωρίσματα:
-Την εντόπιση
-Το χαρακτήρα
-Τη σχέση της με την άσκηση και άλλους τύπους έντονης δραστηριότητας
-Τη διάρκεια

Η συχνότερη εντόπιση της στηθάγχης είναι το κέντρο του στήθους, συνήθως στην περιοχή πίσω από το στέρνο. Αρκετά συχνά όμως εντοπίζεται και σε άλλες θέσεις του θωρακικού τοιχώματος, όπως στις πλευρές, την κάτω γνάθο, τους βραχίονες (ειδικά τον αριστερό) καθώς και στους καρπούς και στις παλάμες. Σπανιότερα μπορεί να εκδηλωθεί στη ράχη ή το επιγάστριο. Μερικές φορές, όταν πρωτοεμφανίζεται και εντοπίζεται σε περιορισμένη περιοχή, όπως στους καρπούς ή τη γνάθο, η διάγνωση δεν είναι εύκολη, ούτε γίνεται έγκαιρα, ιδιαίτερα δε όταν δεν προκαλείται από την προσπάθεια. Στις περισσότερες περιπτώσεις όμως εντοπίζεται στο στήθος σε μεγαλύτερη ή μικρότερη έκταση.
Επειδή οι χτύποι της καρδιάς γίνονται αντιληπτοί κάτω από το αριστερό μέρος του στήθους, κοντά στη θηλή του αριστερού μαστού, πιστεύεται συχνά ότι εκεί είναι η περιοχή όπου εκδηλώνεται και ο < <πόνος της καρδιάς>>. Αν και η στηθάγχη λοιπόν μπορεί να γίνεται αντιληπτή στην αριστερή μεριά του θώρακα κάτω από τη θηλή του αριστερού μαστού σχεδόν ποτέ δεν περιορίζεται εκεί. Πράγματι, εάν κάποιος διαμαρτύρεται για αυτόματο < <πόνο στη καρδιά>> εννοώντας το συγκεκριμένο σημείο τότε μάλλον πρέπει να είμαστε σχεδόν βέβαιοι ότι η αιτία του πόνου δεν είναι η στηθάγχη αλλά κάποια άλλη παθολογική ή μη κατάσταση. (1)


3.ΤΙ ΝΙΩΘΕΙ ΚΑΝΕΙΣ ΟΤΑΝ ΕΧΕΙ ΣΤΗΘΑΓΧΗ;

Οι άνθρωποι φαντάζονται τη στηθάγχη σαν ένα είδος πόνου και μάλιστα πολύ σοβαρού. Αντίθετα, πολλοί από τους πάσχοντες αρνούνται κατηγορηματικά ότι είναι ένα οδυνηρό αίσθημα, προτιμώντας να την περιγράφουν αόριστα σαν κατάσταση < <στενοχώριας>>. Συχνά περιγράφεται με ποικίλους χαρακτηρισμούς λόγου χάρη σαν αίσθημα μεγάλου βάρους πάνω στο στήθος, σαν στραγγαλισμός, σαν σφίξιμο ή σαν έντονη πίεση. Είναι γεγονός ότι η στηθάγχη δεν είναι οξύ αίσθημα όπως η < <μαχαιριά>> αντίθετα είναι αμβλύ, στις περισσότερες τουλάχιστον περιπτώσεις. Πολλοί ασθενείς θεωρούν ουσιαστικά αδύνατο να περιγράψουν επακριβώς ότι αισθάνονται και καταφεύγουν σε χειρονομίες για να μεταδώσουν την εμπειρία τους.(1)


4.ΤΙ ΠΡΟΚΑΛΕΙ ΤΗ ΣΤΗΘΑΓΧΗ;

Οι περισσότεροι απ' όσους υποφέρουν από στηθάγχη συσχετίζουν την παρουσία της με την άσκηση ή την κόπωση. Υπάρχουν και κάποιοι που από την αρχή της εμφάνισης των συμπτωμάτων λένε < <μπορεί να εμφανιστεί οποιαδήποτε ώρα>> αργότερα όμως όταν γνωρίσουν καλά αυτή την εμπειρία , επιβεβαιώνουν ότι δεν εμφανίζεται όταν αναπαύονται ήρεμα. Εκτός από την άσκηση ή την κόπωση, υπάρχουν και άλλοι σπουδαίοι εκλυτικοί παράγοντες, ειδικά θυμός ή ο φόβος. ’λλοι παράγοντες που επιδεινώνουν τη στηθάγχη είναι η έκθεση στο ψύχος και τα βαριά γεύματα. ’λλοτε πάλι η στηθάγχη εκδηλώνεται κατά κύριο λόγο ή αποκλειστικά μετά τη βραδινή κατάκλιση.
Οι γιατροί πρέπει πάντοτε να ρωτούν τον ασθενή με ύποπτη στηθάγχη για πόσο χρονικό διάστημα διαρκεί το δυσάρεστο αίσθημα. Η απάντηση πάντως στο ερώτημα είναι πάρα πολύ δύσκολη επειδή σπάνια προσδιορίζεται ο χρόνος με ακρίβεια. Τα περισσότερα επεισόδια παρέρχονται σε ένα έως δέκα ή δεκαπέντε λεπτά. Δεν είναι ούτε κάποιο στιγμιαίο ή πολύ μικρής διάρκειας γεγονός, ούτε όμως και ένας παρατεταμένος πόνος. (1)


5.ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ ΣΤΗΘΑΓΧΗΣ

-Αρτηριοσκλήρωση των στεφανιαίων
-Σπασμός των στεφανιαίων
-Βαλβιδική αορτική νόσος
-Υπέρταση
-Ταχυαρρυθμίες αν συνοδεύονται με στεφανιαία νόσο
-Συμφορητική καρδιακή ανεπάρκεια αν συνοδεύονται με στεφανιαία νόσο
-Λιγότερο συχνά, θυρεοτοξίκωση, αναιμία, αγγειϊτιδα (2)


Συνήθως η στηθάγχη όμως οφείλεται στην αρτηριοσκλήρυνση. Παρουσιάζεται κυρίως στο τέλος της μέσης ηλικίας και στους ηλικιωμένους. Οι άλλοι τύποι εκδηλώνονται σχεδόν σε κάθε ηλικία. Στους ασθενείς που εμφανίζεται σε νεαρή ηλικία πρέπει να γίνεται αρκετά λεπτομερής έλεγχος για να εντοπιστεί η αιτία. (1)


6.ΜΟΡΦΕΣ ΣΤΗΘΑΓΧΗΣ

Η στηθάγχη εκδηλώνεται με τρεις κύριες μορφές:

-Σαν σταθερή στηθάγχη που εμφανίζεται μόνο αν υπάρχει ένας εκλυτικός παράγοντας που αυξάνει το καρδιακό έργο (λ. χ. σωματική προσπάθεια, βαρύ γεύμα, ψύχος κτλ)
-Σαν ασταθής στηθάγχη όταν οι κρίσεις είναι ανεξάρτητες από κάθε εκλυτικό παράγοντα
-Και σαν στηθάγχη κατακλίσεως που εμφανίζεται στην κατάκλιση.(3)


7.ΔΙΑΓΝΩΣΗ

Η κλινική εξέταση είναι συνήθως αρνητική και η διάγνωση θα γίνει : α)με το ΗΚΓ το οποίο στα ενδιάμεσα των κρίσεων είναι συνήθως φυσιολογικό , αλλά κατά την κρίση δείχνει πτώση του διαστήματος ST και ισοπέδωση ή αντιστροφή, β)με τη δοκιμασία κοπώσεως κατά την οποία ο ασθενής υποβάλλεται σε κάποια κόπωση , οπότε και ο στηθαγχικός παροξυσμός εκλύεται και οι χαρακτηριστικές ανωμαλίες του ΗΚΓ εμφανίζονται. Η επιβεβαίωση του είδους και της έκτασης της βλάβης θα γίνει με την στεφανιογραφία ή την εξέταση της αιμάτωσης του μυοκαρδίου με ραδιενεργό θάλλιο.(3)


8.ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΤΟΥ ΑΡΡΩΣΤΟΥ

-Πόνος που έχει σχέση με μυοκαρδιακή ισχαιμία
-Αγωνία που έχει σχέση με φόβο θανάτου
-Έλλειμα γνώσης για τη φύση της νόσου και για τους τρόπους αποφυγής επιπλοκών
-Χρονιότητα της κατάστασης (4)


9.ΣΚΟΠΟΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ

-Απαλλαγή από τα συμπτώματα κατά την κρίση
-Βοήθεια του αρρώστου να ελέγξει τους προσωπικούς και περιβαλλοντικούς παράγοντες που προκαλούν κρίσεις στηθάγχης
-Αναχαίτηση της αθηροσκλήρωσης και πρόληψη εμφράγματος του μυοκαρδίου
-Διόρθωση παθολογικών καταστάσεων που προκαλούν κρίσεις στηθάγχης (4)


10.ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ

-Φυσική ανάπαυση αρρώστου στο κρεβάτι ώσπου να περάσει η κρίση
-Παραμονή του νοσηλευτή κοντά του για μείωση αγωνίας που επιδεινώνει την υποξία του μυοκαρδίου
-Ενθάρρυνση αρρώστου να εκφράσει φόβους και αγωνίες που αφορούν τη νόσο
-Απάντηση ερωτήσεων του αρρώστου με σύντομες εξηγήσεις
-Εξήγηση στον άρρωστο της σημασίας μείωσης άγχους στον έλεγχο στηθάγχης
-Χορήγηση φαρμάκων για μείωση άγχους στον άρρωστο
-Χορήγηση διασταλτικών των στεφανιαίων αρτηριών σύμφωνα με την ιατρική οδηγία
-Μείωση ποσού και ρυθμού δραστηριοτήτων κάτω από το σημείο εμφάνισης στηθαγχικού πόνου
-Διόρθωση καταστάσεων που αυξάνουν τις ανάγκες σε οξυγόνο ή μειώνουν την αιμάτωση και οξυγόνωση όπως η αορτική στένωση και η αναιμία αντίστοιχα
-Αξιολόγηση αρρώστου για τυχόν ανάπτυξη ασταθούς στηθάγχης. (4)

11.ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΤΗΘΑΓΧΗΣ

Η θεραπεία σαν σκοπό έχει την ανακούφιση από τα συμπτώματα και τη λήψη μέτρων που θα προλάβουν νέες προσβολές και θα βελτιώσουν το προσδόκιμο επιβίωσης του αρρώστου.
Για την καταπολέμηση της οξείας κρίσεως υπάρχουν τρία είδη φαρμάκων:
-Νιτρώδη: Τα φάρμακα αυτά ελαττώνουν τον τόνο των φλεβών και των αρτηριολίων και ανακουφίζουν το καρδιακό έργο. Δίνονται υπογλωσσίως ή καταπίνονται ή διαδερματικώς με αυτοκόλλητες ταινίες και με τη μορφή αλοιφών.
-Αναστολείς των β-αδρενεργικών υποδοχέων: Έχουν αντικατεχολαμινική δράση. Μειώνουν τις απαιτήσεις του μυοκαρδίου σε οξυγόνο διότι προκαλούν βραδυκαρδία, πτώση ΑΠ και ελάττωση της δύναμης συστολής του μυοκαρδίου
-Αναστολείς του διαύλου του ασβεστίου: Δρουν διασταλτικά στα στεφανιαία αγγεία και ελαττώνουν τις ανάγκες του μυοκαρδίου σε οξυγόνο
-Μικρές δόσεις ασπιρίνης φαίνεται ότι ασκούν προφυλακτική αντιθρομβωτική δράση και μειώνουν τη συχνότητα εμφράγματος του μυοκαρδίου.(3)


ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

1.Desmond, j. και Marley, C., Η στεφανιαία νόσος, Αθήνα, 1994, σελ.107-110

2.Dressler, D. , Νοσηλευτική καρδιαγγειακής μονάδας εντατικής θεραπείας, Αθήνα, 2001, σελ. 51

3.Φερτάκης, Α. , Επίτομη εσωτερική παθολογία, Αθήνα, 1996,σελ 81-82

4.Σαχίνη-Καρδάση, Α. , Παθολογική και χειρουργική νοσηλευτική, Αθήνα, 1997, σελ. 30-33